پایان نامه ها

منبع تحقیق با موضوع گلستان سعدی، قرآن کریم، مفاهیم قرآنی، تلمیحات قرآنی

دانلود پایان نامه

1-1- مقدّمه 3
1-2- بیان مسأله 4
1-3- سوال‌های پژوهشی 5
1-4- پیشینه‌ی تحقیق 5
1-5 – فرضیّه‌های تحقیق 5
1- 6- اهداف و انگیزه‌های تحقیق 6
1-7- جنبه‌ی نوآوری و جدید بودن تحقیق 6
1-8 – شیوه‌ی کار تحقیق 6
فصـل دوّم: معـرّفی«مصلح الدین شیرازی» معروف به «شیخ اجل»
2-1 – زندگی سعدی 8
2-2- سال تولّد 9
2-3- پدر سعدی 10
2-4-تخلّص سعدی 11
2-5 -تحصیلات 12
2- 6- شهرت و نویسندگی 12
2-7-آثار ارزشمند سعدی 13
2-8- بوستان 14
2-9- گلستان 14
2-10- تلمیحات قرآنی سعدی 15
2-11- اساس و انگیزه‌ی تأثیر پذیری سعدی از قرآن 16
فصل سـوّم: معـرّفـی تفـاسیـر
3-1- تفسیر چیست؟ 18
3-2- مفسّر کیست ؟ 18
3- 3- فایده‌ی علم تفسیر 19
3-4- اوّلین مفسّر قرآن 19
3-5- تفسیر عاملی 20
3-5 -1- درباره‌ی مفسّر 20
3-5 -2- اساس کار تفسیر عاملی 20
3-6 -تفسیر خسروی 21
3-6-1- درباره‌ی مفسّر 21
3-6-2- اساس کار تفسیر خسروی 21
3-7 -تفسیر نور 21
3-7-1- درباره‌ی مفسّر 21
3-7-2- اساس کار تفسیر نور 22
3-8- تفسیر جلاء الاذهان و جلاء الاحزان 23
3-8-1 – درباره‌ی مفسّر 23
3-8-2- اساس کار تفسیر جلاء الاذهان و جلاء الاحزان 23
فصل چهارم: شواهد شعری
4-1- شواهد شعری بوستان و گلستان سعدی در تفسیر عاملی 26
4-1-1- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 3 26
4-1-2- سوره‌ی بقره، آیه ی10 27
4-1-3- سوره‌ی بقره، آیه ی21 28
4-1-4- سوره‌ی بقره، آیه ی73 29
4-1-5-سوره‌ی بقره ،آیه‌ی 83 29
4-1-6- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 110 30
4-1-7- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 184 31
4-1-8- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 187 32
4-1-9- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 195 34
4-1-10- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 197 34
4-1-11- سوره‌ی بقره،آیه‌ی 220 35
4-1-12- سوره‌ی بقره،آیه‌ی 231 36
4-1-13- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 247 37
4-1-14 سوره‌ی آل عمران،آیه‌ی 92 38
4-1-15- سوره‌ی نساء،آیه‌ی 2 39
4-1-16- سوره‌ی نساء، آیه‌ی 6 40
4-1-17- سوره‌ی مائده، آیه‌ی 60 41
4-1-18- سوره‌ی انعام،آیه‌ی 59 42
4-1-19- سوره‌ی انعام، آیه‌ی 129 43
4-1-20 – سوره‌ی یوسف، آیه‌ی 33 44
4-1-21 – سوره‌ی اسراء، آیه‌ی 89 45
4-1-22- سوره‌ی انبیاء، آیه‌ی 81 46
4-1-23- سوره‌ی نور،آیه‌ی 5 46
4-1-24- سوره‌ی ق، آیه‌ی 45 47
4-1-25- سوره‌ی قیامت، آیات 26-27 48
4-2- شواهد شعری بوستان و گلستان سعدی در تفسیر خسروی 50
4-2-1- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 261 50
4-2-2- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 264 51
4-2-3- سوره‌ی بقره، آیه‌ی 266 52
4-2-4- سوره‌ی آل عمران، آیه‌ی 27 53
4-2-5- سوره‌ی آل عمران، آیه ی158 54
4-2-6- سوره‌ی آل عمران، آیه‌ی 198 55
4-2-7- سوره‌ی نساء، آیه‌ی 85 56
4-2-8- سوره‌ی مائده، آیه‌ی 109 57
4-2-9- سوره‌ی انعام، آیه‌ی 51 57
4-2-10- سوره‌ی انعام، آیه‌ی 160 58
4-2-11- سوره‌ی اعراف، آیه ی10 59
4-2-12- سوره‌ی اعراف، آیه‌ی 168 61
4-2-13- سوره‌ی انفال، آیه‌ی 47 62
4-2-14- سوره‌ی هود، آیه‌ی 47 63
4-2-15- سوره‌ی یوسف، آیه‌ی 87 65
4-2-16- سوره‌ی نحل، آیه‌ی 18 65
4-2-17- سوره‌ی اسراء، آیه ی، 52 66
4-2-18- سوره‌ی کهف، آیه‌ی 57 67
4-2-19- سوره‌ی طه، آیه‌ی 104 68
4-2-20- سوره‌ی انبیاء، آیه‌ی 101 69
4-2-21- سوره‌ی شعراء، آیه‌ی 50 69
4-2-22- سوره‌ی قصص، آیه‌ی 55 70
4-2-23- سوری سجده، آیه‌ی 11 71
4-2-24- سوره‌ی فاطر، آیه‌ی 22 72
4-2-25- سوره‌ی یس، آیه ی12 72
4-2-26- سوره‌ی فصلّت، آیات 6-7 73
4-2-27- سوره‌ی محمّد، آیه ی12 75
4-2-28- سوره‌ی ق، آیه‌ی 45 75
4-2-29- سوره‌ی حشر، آیه ی20 77
4-2-30- سوره‌ی جمعه، آیه‌ی 4 77
4-3- شواهد شعری بوستان و گلستان سعدی در تفسیر نور 79
4-3-1- سوره‌ی بقره، آیه ی84 79
4-3-2- سوره‌ی انعام، آیه ی69 80
4-3-3- سوره‌ی انعام، آیه‌ی 103 81
4-3-4- سوره‌ی انعام، آیه‌ی 105 83
4-3-6- سوره‌ی اعراف، آیه‌ی 10 85
4-3-7- سوره‌ی انفال، آیه‌ی 29 87
4-3-8- سوره‌ی یوسف، آیه 94 88
4-3-9- سوره‌ی ابراهیم، آیه‌ی 7 90
4-3-10- سوره‌ی مؤمنون، آیه‌ی 76 91
4-3-11- سوره‌ی نمل، آیه‌ی 25 92
4-3-12- سوره‌ی نمل، آیه93 94
4-3-13- سوره‌ی جمعه، آیه‌ی 5 95
4-4- شواهد شعری بوستان و گلستان سعدی در تفسیر جلاء الأذهان و جلاء الأحزان 98
4-4-1- سوره‌ی آل عمران، آیات 5-6 98
4-4-2- سوره‌ی آل عمران، آیه‌ی 159 98
4-4-3- سوره‌ی هود، آیه‌ی 42 99
4-4-4- سوره‌ی یوسف، آیه‌ی 42 100
4-4-5- سوره‌ی یوسف، آیه‌ی 94 101
4-4-6- سوره‌ی حجر، آیه ی87 102
4-4-7- سوره‌ی اسراء، آیه‌ی 1 103
4-4-8- سوره‌ی إسراء، آیه‌ی 55 104
4-4-9- سوره‌ی طه، آیه‌ی 55 106
4-4-10- سوره‌ی مومنون، آیه ی53 106
4-4-11- سوره‌ی قصص، آیه‌ی 88 108
4-4-12- سوره‌ی نجم، آیه‌ی 31 108
4-4-13- سوره‌ی قلم، آیه‌ی 34 109
4-4-14-سوره‌ی ضحی، آیه‌ی 6 110
4-4-16- سوره‌ی مسد، آیه‌ی 4 111
فصل پنجم نتیجه گیری و پیشنهادها
5-1- نتیجه گیری 113
5-2- پیشنهادها 114
منابع و مآخذ 115
Abstract 117

چکیده
سعدی شیرازی یکی از بزرگترین شاعران قرن هفتم هجری می‌باشد که بدون شک پایه‌ای از ادبیّات جهان و ستونی مستحکم از کاخ سر به فلک کشیده‌ی زبان فارسی به شمار می‌رود.
پس از گذشت قرنها هنوز گلستان و بوستان سعدی طراوت و تازگی خود را دارد. راز ماندگاری این دو کتاب ارزشمند و جذّابیت آن مرهون پیوند عمیقی است که با قرآن کریم دارد. دانشمندان دینی در گفتار و نوشتار خود برای تبیین آموزه‌های دینی از این دو اثر بهره ها برده اند. تجلّی آثار سعدی در چهار کتاب تفسیری(عاملی، خسروی، نور، جلاء الاذهان و جلاء الاحزان) بیانگر این است که مفسّران قرآن برای توضیح و تبیین مباحث تفسیری خود در موارد متعددی اشعار دلنشین سعدی را مورد توجّه ق
رار داده اند.

واژگان کلیدی: قرآن، سعدی، گلستان، بوستان، تفسیر

فصل اوّل
کلیّـات

1-1- مقدّمه
“سعدیا !خوش تر از حدیث تو نیست
آفـــریـــن بــــر زبـان شیـرینـت

تحـفـه‌ی روزگار اهـل شناخت
کان همه شور در جهان انداخت”

می دانیم که هر جامعه‌ای برای اینکه آینده‌ی خود را بسازد و به آن نقطه‌ی متعالی خود در
زمینه‌های مادّی و معنوی برسد، باید گذشته‌ی خود را بشناسد و ستون‌های بنای آرمانی آینده را
بر پایه های فرهنگی و تمدنی پیشینه‌ی خود بنهد و می‌دانیم که ایران یکی از جوامعی است که بیشترین فراز و فرودها را در تاریخ خود دیده است و بیشترین افراد تأثیر گذار بر جامعه‌ی بشری را در خود پرورانده است.
پس لازم است اهل فرهنگ و ادب این مملکت، بیشتر به شناخت مظاهر و هوّیت‌های ملّی و فرهنگیِ خود همّت گمارند و تمام فکر خود را معطوفِ شناخت بیشتر آثار فرهنگیِ گذشته‌ی خود کنند.
بی تردید هر اثر جدید ادبی اگر بر پایه‌ی شناخت دقیق و تحلیلی از گذشته تألیف نشود نه تنها گِرِهی از مشکلات ادبی و فرهنگی را باز نمی‌کند بلکه باعث به هدر رفتن سرمایه و وقت ارزشمند یک ملّت نیز می‌شود.
لازم است افراد هر جامعه‌ای به فراخور دانش و آگاهی خویش، شناختی هر چند اندک از آثار ادبی و فرهنگی خود داشته باشند به همین خاطر این پایان نامه تلاش دارد در راستای شناخت بهتری از شواهد شعری سعدی در چهار تفسیر قرآنی(عاملی، خسروی، نور، جلاء الاذهان و جلاء الاحزان)، گامی هر چند کم و ناچیز بردارد.
سعدی یکی از بزرگترین شاعران عرصه‌ی ادب و فرهنگ این مملکت است که با توجّه به کارهایی که در زمینه‌ی شناخت او صورت گرفته است هنوز نقطه‌های مبهمی در زندگی و آثارش وجود دارد که همّت استادان و ادیبان را بیش از گذشته می‌طلبد.
شاید بتوان گفت یکی از ابعاد مهّم نویسندگی و ادبیّات، که به اندازه‌ی مقوله‌های ادبی مورد عنایت نبوده است، شواهد شعری شاعران در تفاسیر قرآنی می‌باشد.
یکی از انگیزه‌های پرداختن به این موضوع، جذابیّت و تازگی آن است. انگیزه‌ی دیگر انتخاب این موضوع، پی بردن به محور فکری و حقایق باطنی سعدی و تأثیر پذیری وی از قرآن است.
دیگر آن که می‌توان به نوع نگاه مفسران و نحوه‌ی استفاده آنان از این شواهد شعری
پی‌برد. ناگفته نماند که بررسی همه جانبه‌ی شواهد شعری شاعرانی چون سعدی در تفاسیر قرآنی، کاری است که نیازمند تلاش و سعی بسیار می‌باشد و باید اعتراف کرد کاری به این گستردگی را نمی‌توان بدون نقص ارائه داد زیرا هیچ کاری مطلقاً کامل وجود ندارد. هر کاری در طول سال‌ها و تحصیل تجارب نوین، بهتر عرضه می‌شود و از حشو و زواید پاک می‌گردد.
کاری خوب و کامل است که در برابر رقابت و نوآوری‌های جهان علم و ادبیّات، قدرت پایداری داشته باشد.
اگر موضوع پایان نامه‌ی اینجانب بخواهد به طور کلّی و کامل و در همه‌ی تفاسیر قرآنی برّرسی شود، مدّت زمان بسیار زیادی وقت لازم دارد تا شواهد شعری شاعرانی چون سعدی را در تفاسیر قرآنی بررسی کند و صدها جلد کتاب باید مورد پژوهش و مطالعه قرار گیرد که این پایان نامه در واقع نمونه‌ای از کاری خواهد بود برای آینده و آیندگان به هر حال راقم سطور برای به دست آوردن دُرّی از دُرر علم و دانش، به ژرفای این دریای بیکران غوص نموده است. تا این صیّاد چه اندازه توانسته باشد از این بیکران اقیانوس، لوء لوء و مروارید صید کند، بسته به نظر فرهیختگان علم و ادب است و جای امیدواری دارد که با دیده‌ی اغماض بنگرند و نارسایی آن را به حساب موجهای سنگین موضوع بگذارند.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   منبع پایان نامه ارشد دربارهمسئولیت مدنی، جبران خسارت، زیان دیده، مطالبه خسارت

1-2- بیان مسأله
مشرف‌الدّین مصلح بن عبدالله شیرازی نویسنده و گوینده‌ی بزرگ قرن 7 هـ.ق در شیراز متولّد شد. اجداد وی عالم دینی بودند و پدرش در جوانی در گذشت. سعدی در شیراز به کسب علم پرداخت و سپس به بغداد شتافت و در مدرسه‌ی نظامیّه به تحصیل مشغول شد. وی طبعی نا آرام داشت و به سیر در آفاق و انفس متمایل بود، از این رو به سفری طولانی پرداخت و در بغداد و شام و حجاز تا شمال آفریقا سیاحت و با طبقات مختلف مردم زندگی کرد. پس از این سفر با جهانی تجربه و دانش به شیراز بازگشت. در این زمان اتابک ابوبکر سعد بن زنگی، در فارس حکومت می‌کرد و امنیّت و آرامش برقرار بود. سعدی فراغتی یافت و به تألیف و تصنیف شاهکارهای خود دست یازید.
وی در سال 655 هـ.ق (سعدی نامه یا بوستان) را به نظم درآورد و در سال 656 هـ.ق گلستان را تألیف کرد. علاوه بر اینها قصاید، غزلیّات، قطعات، ترجیع بند، رباعیّات، مقالات و قصاید عربی دارد که همه را در کلیّات وی جمع کرده‌اند. وی در سرودن غزلیّات عاشقانه چنان مهارتی داشت که باید گفت: همه گویند امّا گفته‌ی سعدی، دگر است.
از آنجا که سعدی در آثارش ظرافت الفاظ را با لطافت معانی به هم آمیخته و در ادای مفاهیم، سلاست و ملاحت و متانت را رعایت کرده و از تکلّفات احتراز نموده است، لذا در ادبیّات ایران و جهان از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است.
مسلّم است که تنها افزودن صفات ستایش‌آمیز به نام سعدی و دیگر بزرگان فکر و ادب برای شناختن آنان کفایت نمی‌کند بلکه کم‌کم این گونه کلمات و اوصاف تأثیر و رونق و جلای خود را از دست می‌دهند. امّا نقد و تحلیل‌های درست و سنجیده درباره‌ی این نوع آثار در محیطِ ادبیِ ما لازم و
سودمند است.
شاعران و نویسندگان پارسی‌گوی در اشعار و آثار خود به طرق مختلف از آیات و مفاهیم قرآنی
بهره برده‌اند و دیدگاه قرآنی در آثارشان نفوذ چشمگیر و قابل توجّهی داشته است. شیخ اجل سعدی شیرازی از جمله شاعرانی است که به دلیل آشنایی کامل با قرآن کریم بهره‌های زیادی از این کتاب آسمانی در آثار خود برده است و از ابتدای بوستان و گلستان تسلّط بی نظیر خود را به کلام الله نشان
می‌دهد و توانسته گفتار خود را هر چه بهتر و دل انگیز تر جلوه دهد بکارگیری آیات قرآنی در آثار سعدی به دلیل اعتقاد و باورهایی است که این شاعر به آن مضامین داشته است.
راز ماندگاری آثار سعدی تنیدگی آنها با قرآن و روایات و همچنین تفسیر متون دینی است. به همین جهت است که مفسّران قرآن از

دیدگاهتان را بنویسید